Farklı Dillerde Yansıma Sözcükleri
D
Doruk Adakoğlu@alej
25 Ağustos 2022·3 dk okuma

İnsanlığın varoluşundan bu yana, hayatımızdaki canlı varlıkların ve cansız nesnelerin çıkardığı sesleri anlayabilmek ve anlatabilmek için insanlık bu sesleri harflerle anlatmaya çalışmıştır. Bu seslere yansıma sözcükleri (onomatopoeic words) diyoruz. İlk önce kelimenin nereden geldiğine bakacak olursak; "onomatopoeia" kelimesi İngilizceye Latinceden ve en sonunda Yunanca "onoma" yani "isim" ve "poienin" yani "yapmak" kelimelerinden geçmiştir. Türkçeye uyarlarsak direkt çeviride buna isim yapmak diyebiliriz. Örneğin, köpeğin çıkardığı sesi HAV HAV olarak, su damlamasının sesini ŞIP ŞIP olarak ve araba kornasını DÜT DÜT olarak anlatırız. Bu sözcükler birbirimizi daha iyi anlamamıza yardımcı olur ve düşündüğümüzde küçük çocukların bile kolaylıkla anlayacağı bir altyapıya sahiptir. Peki diğer dünya dillerinde bu yansıma sözcüklerinin nasıl oluştuğunu ya da Türkçeden farklı bir dilde nasıl söylendiğini hiç düşündünüz mü?
Her ülkenin ve kabilenin dilleri hemen hemen birbirinden farklıdır. Bu farklılıkların oluşmasının sebebini, coğrafi konumları, gırtlak yapıları ve düşünme şekillerine dayandırabiliriz. Bunları kolay bir örnekle açıklamak gerekirse, ülkemiz içinde bile ağız ve şive denen iki unsur olduğunu göz önünde bulundurabiliriz. Gaziantep ve Muş arasında bile konuşma şekli farklı olurken; başka ülkelerin dilleri ve o dilde oluşturdukları kuralların farklı olması çok normaldir. O yüzden yansıma sözcükleri de her dilde (az benzerlik olabilmesine rağmen) farklıdır. Çünkü her toplumun sesleri adlandırma şekli alfabelerini nasıl seslendirdiklerine dayalıdır. Mesela a sesi bizde "a" iken; İngilizcede "ey" diye seslendirilir. Haydi şimdi size bu sözcüklerden örnekler göstereyim;
Her ülkenin ve kabilenin dilleri hemen hemen birbirinden farklıdır. Bu farklılıkların oluşmasının sebebini, coğrafi konumları, gırtlak yapıları ve düşünme şekillerine dayandırabiliriz. Bunları kolay bir örnekle açıklamak gerekirse, ülkemiz içinde bile ağız ve şive denen iki unsur olduğunu göz önünde bulundurabiliriz. Gaziantep ve Muş arasında bile konuşma şekli farklı olurken; başka ülkelerin dilleri ve o dilde oluşturdukları kuralların farklı olması çok normaldir. O yüzden yansıma sözcükleri de her dilde (az benzerlik olabilmesine rağmen) farklıdır. Çünkü her toplumun sesleri adlandırma şekli alfabelerini nasıl seslendirdiklerine dayalıdır. Mesela a sesi bizde "a" iken; İngilizcede "ey" diye seslendirilir. Haydi şimdi size bu sözcüklerden örnekler göstereyim;
Yorumlar (7)
Bir dilin yansıma sözcüğü ne kadar geniş ise o dil bir o kadar da zengindir.
çok farklı bir şekilde yansımış çoğu kelime.
Ellerinize sağlık, güzel bir yazı olmuş.
Güzel bir yazı kaleminize sağlık
çok zevkle okudum emeğinize sağlık
Dillerin sihirli bir evreni var adeta... Kalemine sağlık:)
Elinize sağlık